Tyfu Hyder Seiber mewn Ystafelloedd Dosbarth Gorllewin Cymru

Ar draws Gorllewin Cymru, mae ysgolion a cholegau yn gweld effaith gadarnhaol rhaglen CyberFirst Cymru wrth iddi barhau i ysbrydoli’r genhedlaeth nesaf o dalent seiber. Trwy weithgareddau ymarferol, cystadlaethau, a phartneriaethau â darparwyr addysg bellach, mae pobl ifanc yn cael cyflwyniad cynnar i ddiogelwch seiber a’r ystod eang o yrfaoedd yn y sector. Mae athrawon ar draws y rhanbarth yn disgrifio ymdeimlad cynyddol o chwilfrydedd, hyder ac uchelgais ymhlith eu disgyblion o ganlyniad.

Dod â Gyrfaoedd Seiber yn Fyw yn yr Ystafell Ddosbarth

I Jo Ralph, Arweinydd Rhanbarthol CyberFirst ar gyfer Gorllewin Cymru, mae’r rôl yn cyfuno blynyddoedd o brofiad mewn addysg wyddonol ac ymgysylltu â chyfrifiadura. Ar ôl symud o ystafell ddosbarth wyddoniaeth mewn ysgol uwchradd i ymgysylltu â chyfrifiadureg mewn prifysgol, mae hi bellach yn canolbwyntio ar helpu disgyblion i ddeall sut olwg sydd ar y sector seiber mewn gwirionedd.

“Y rhan fwyaf cyffrous yw dangos i fyfyrwyr nad yw seiber yn ymwneud â’r stereoteip o eistedd mewn ystafell dywyll yn teipio llinellau o god dirgel. Mae’n ymwneud â dangos Cymru fel sector seiber amrywiol a ffyniannus.”

Mae rhan ganolog o’r gwaith hwnnw yn cynnwys cynnal gweithdai’n uniongyrchol mewn ysgolion, lle mae disgyblion yn archwilio cysyniadau diogelwch seiber drwy heriau creadigol a chydweithredol. Mae un o’r gweithgareddau mwyaf poblogaidd yn mynd â disgyblion Blwyddyn 7 yn ôl i fyd torri codau yn ystod y rhyfel. Gan weithio gyda’i gilydd i ddatrys negeseuon wedi’u hamgryptio, mae disgyblion yn profi’r cyffro o dorri codau wrth ddysgu sut mae cryptograffeg yn sail i ddiogelwch digidol modern.

Mae’r un gweithgaredd yn cael ei ddarparu ar draws nifer o ysgolion ac yn cael ei gynnal gan Goleg Gŵyr Abertawe, gan roi cyfle i ddisgyblion brofi’r her mewn gwahanol amgylcheddau dysgu. Drwy gyflwyno’r syniadau hyn yn gynnar yn yr ysgol uwchradd, mae’r rhaglen yn helpu disgyblion i weld bod cyfrifiadura yn cysylltu â hanes, mathemateg a datrys problemau yn y byd go iawn.

Profiad nodedig arall yw her ymchwiliad digidol lle mae disgyblion Blwyddyn 8 yn dod yn dditectifs ar-lein, gan ddadansoddi gwybodaeth sydd ar gael yn gyhoeddus i olrhain lledaeniad dychmygol clefyd. Mae’r ystafell yn llenwi’n gyflym â chyffro wrth i dimau ddilyn cliwiau digidol, gwneud cysylltiadau a chasglu tystiolaeth. Yn ystod y broses, maent yn datblygu sgiliau meddwl beirniadol wrth ddysgu am ôl troed digidol a grym deallusrwydd ffynhonnell agored.

Ochr yn ochr â sgiliau technegol, mae creu cyfleoedd cynhwysol yn ffocws mawr i’r rhaglen. Mae digwyddiadau sydd wedi’u cynllunio’n benodol i gefnogi merched mewn technoleg yn galluogi disgyblion i gwrdd â chyfoedion a gweithwyr proffesiynol sy’n gweithio yn y sector, gan helpu i herio stereoteipiau a meithrin hyder.

Newid Canfyddiadau a Dylanwadu ar Ddewisiadau Pynciau

Yn Ysgol Gyfun Tregŵyr, dywed athrawes Cyfrifiadureg a chydlynydd y Fframwaith Cymhwysedd Digidol, Rachel Roberts, fod y cyfleoedd hyn wedi cael effaith amlwg ar draws yr ysgol.

“Mae CyberFirst wedi cael effaith hynod gadarnhaol yn Ysgol Gyfun Tregŵyr, gan ddarparu cyfleoedd ysbrydoledig i ddisgyblion ar draws nifer o grwpiau blwyddyn.”

Drwy ystod o brofiadau, mae disgyblion wedi dechrau deall sut mae sgiliau cyfrifiadura yn berthnasol y tu hwnt i’r ystafell ddosbarth. Mae ymweliadau â phrifysgolion, cystadlaethau a heriau rhyngweithiol wedi helpu disgyblion i weld yr amrywiaeth o rolau o fewn y sector seiber a’r llwybrau sy’n arwain atynt.

Mae’r canlyniadau eisoes yn cael eu hadlewyrchu yn newisiadau’r disgyblion.

I athrawon, mae’r newid hwn yn dangos sut y gall ymgysylltu’n gynnar drawsnewid canfyddiadau. Pan fydd disgyblion yn dod ar draws diogelwch seiber drwy brofiadau ymarferol a chydweithredol, mae’n dod yn bwnc y gallant weld eu hunain yn ei ddilyn.

Ehangu Cyfleoedd i Ddisgyblion

Mae stori debyg yn datblygu yn Ysgol Penyrheol. Mae Pennaeth TGCh, Lisa Fox, yn egluro bod darparu cyfleoedd cyfoethogi wedi bod yn heriol ar un adeg o fewn adran fach, ond bod gweithio mewn partneriaeth wedi agor posibiliadau newydd i ddysgwyr.

“Mae ein partneriaeth â CyberFirst Cymru wedi trawsnewid yr hyn sy’n bosibl i’n dysgwyr.”

Mae disgyblion yn yr ysgol wedi archwilio agweddau hanesyddol a modern diogelwch seiber. Mae disgyblion iau wedi darganfod y straeon y tu ôl i dorri codau yn ystod y rhyfel, tra bod disgyblion hŷn wedi camu i rôl ymchwilwyr seiber, gan ddadansoddi tystiolaeth ddigidol ac archwilio’r cymhellion y tu ôl i ymosodiadau seiber. Mae’r profiadau hyn yn rhoi cipolwg i ddisgyblion ar rolau seiber proffesiynol ac yn dangos sut mae’r sgiliau y maent yn eu dysgu yn y dosbarth yn berthnasol i heriau yn y byd go iawn.

Mae annog merched i ddilyn cyfrifiadura hefyd wedi bod yn flaenoriaeth fawr. Mae cymryd rhan mewn clybiau a chystadlaethau pwrpasol wedi helpu i feithrin hyder, gan greu amgylchedd cefnogol lle gall disgyblion drafod heriau megis syndrom yr impostor a sylweddoli eu bod yn perthyn i’r maes.

Mae un tîm o’r ysgol hyd yn oed wedi cael ei ddewis i fynychu cynhadledd genedlaethol Menywod mewn Seiber, gan roi cyfle i gwrdd â modelau rôl sydd eisoes yn gweithio yn y diwydiant a chysylltu â disgyblion o’r un anian o bob cwr o’r wlad.

Adeiladu Llwybr Rhanbarthol ar gyfer Talent Seiber

Mae’r rhwydwaith hwn o ysgolion yn cael ei gefnogi gan y bartneriaeth gref rhwng CyberFirst De-orllewin Cymru a Choleg Gŵyr Abertawe, coleg sydd wedi’i gydnabod fel Coleg Aur CyberFirst. Mae’r cydweithrediad yn chwarae rôl hanfodol wrth gysylltu ysgolion â chyfleoedd addysg bellach a llwybrau gyrfa hirdymor.

“Mae’r bartneriaeth yn fwy na dim ond cydweithio. Mae’n llwybr ar gyfer talent seiber y dyfodol.”

Mae’r coleg yn cynnal disgyblion o’i rwydwaith o ysgolion partner yn rheolaidd, gan ddarparu heriau seiber ymarferol sy’n annog gwaith tîm, ymchwiliad digidol a meddwl rhesymegol. Mae’r profiadau hyn yn helpu i bontio’r bwlch rhwng dysgu yn yr ysgol ac astudio yn y dyfodol, gan roi dealltwriaeth gliriach i ddisgyblion o ble y gallai eu diddordebau eu harwain.

Beyond technical activities, the partnership also highlights real opportunities within the cyber sector. Students learn about initiatives such as the CyberFirst Bursary from the National Cyber Security Centre, which supports those studying cybersecurity degrees through funding, professional development and industry experience. 

Y tu hwnt i weithgareddau technegol, mae’r bartneriaeth hefyd yn tynnu sylw at gyfleoedd gwirioneddol o fewn y sector seiber. Mae disgyblion yn dysgu am fentrau megis Bwrsariaeth CyberFirst gan y Ganolfan Seiberddiogelwch Genedlaethol, sy’n cefnogi’r rhai sy’n astudio graddau diogelwch seiber drwy gyllid, datblygiad proffesiynol a phrofiad yn y diwydiant.

Mae’r dull cydgysylltiedig hwn, wedi’i gefnogi gan gyfathrebu cryf rhwng ysgolion a’r coleg, wedi ehangu cyrhaeddiad y rhaglen yn sylweddol ar draws y rhanbarth. Cafodd llwyddiant y bartneriaeth hon ei gydnabod yn genedlaethol pan enwyd Coleg Gŵyr Abertawe yn Ysgol neu Goleg CyberFirst y Flwyddyn 2025.

Dyfodol Hyderus i Seiber yng Ngorllewin Cymru

Gyda’i gilydd, mae’r profiadau a rennir gan addysgwyr ar draws Gorllewin Cymru yn dangos sut y gall cydweithio parhaus lunio dyfodol sgiliau digidol. Trwy weithgareddau deniadol, cyfleoedd cynhwysol a llwybrau clir i addysg bellach a gyrfaoedd, mae CyberFirst Cymru yn helpu pobl ifanc i weld diogelwch seiber nid yn unig fel pwnc i’w astudio, ond fel dyfodol y gallant ei ddilyn yn hyderus.