Wrth inni ddathlu llwyddiant Cystadleuaeth Merched Blwyddyn 8 2026, rydym hefyd yn cymryd golwg ehangach ar gynhwysiant ym maes technoleg. Roedd y digwyddiad hwn nid yn unig yn garreg filltir wrth gefnogi merched i mewn i seiber, ond hefyd yn ddechrau sgwrs ehangach am sut rydym yn creu mwy o gyfleoedd i bob person ifanc sy’n wynebu rhwystrau ledled Cymru.
Cydnabod Cyflawniad a Photensial
Yn ddiweddar, roeddem yn falch o gynnal ein digwyddiad dathlu ar gyfer Cystadleuaeth Merched Blwyddyn 8, a gyflwynwyd mewn partneriaeth â chynhadledd Women in Cyber 2026. Daeth y digwyddiad ag ystod o fyfyrwyr, addysgwyr, gweithwyr proffesiynol yn y diwydiant a’n partneriaid ynghyd i gydnabod llwyddiannau merched ifanc sydd wedi cymryd eu camau cyntaf i fyd diogelwch seiber.
Roedd egni’r ystafell yn amlwg. O’r hyder a ddangoswyd gan y cyfranogwyr i’r gefnogaeth gan fentoriaid a rolau model, roedd y diwrnod yn adlewyrchu’n glir pam mae mentrau fel hyn mor bwysig. Mae creu llefydd lle gall merched archwilio diogelwch seiber mewn amgylchedd cefnogol ac ysbrydoledig yn parhau’n rhan hanfodol o adeiladu gweithlu mwy amrywiol yn y dyfodol.
Pam Mae Cynrychiolaeth yn Dal i Faterio
Yn CyberFirst Cymru, mae’r gwaith hwn yn parhau’n flaenoriaeth. Mae annog mwy o fenywod a merched i mewn i rôl seiber a thechnoleg ehangach yn hanfodol os ydym am gau’r bylchau cynrychiolaeth sydd wedi para ers amser maith a sicrhau bod y sector yn elwa ar ystod ehangach o safbwyntiau.
Mae menywod yn parhau i ffurfio lleiafrif yn y gweithlu technoleg yn y DU, gyda ffigurau’n aml yn nodi tua chwarter o’r swyddi. Ar lefelau uwch, mae cynrychiolaeth yn gostwng ymhellach. Mae hyn yn tynnu sylw at bwysigrwydd gweithredu parhaus a thargededig i gefnogi merched a menywod ifanc i mewn i’r llwybr, ac ymlaen.
Ehangu’r Drafodaeth am Gynhwysiant
Fodd bynnag, wrth inni edrych ymlaen ac i ddechrau’r trawsnewid tuag at TechFirst, rydym hefyd yn myfyrio’n ehangach ar gynhwysiant. Os ydym o ddifrif ynghylch ehangu mynediad at gyfleoedd mewn technoleg, rhaid inni ystyried pawb sy’n wynebu rhwystrau, nid dim ond y rhai a ddiffinnir gan rywedd: Diversity in UK Tech: executive summary – GOV.UK
Dim ond 9% o weithwyr technoleg sy’n dod o gefndiroedd economaidd-gymdeithasol is ac yn ennill llai na’u cyfoedion o gefndiroedd mwy cefnog.
Mae tystiolaeth gynyddol yn dangos bod rhai grwpiau’n parhau i gael eu gadael ar ôl mewn addysg ac o ran cynnydd gyrfaol. Er enghraifft, mae adroddiadau diweddar yn nodi bod bechgyn dosbarth gweithiol gwyn yn parhau ymhlith y grwpiau sy’n perfformio waethaf yn academaidd mewn cyfnodau allweddol yn system addysg y DU. Mae hwn yn fater cymhleth a sensitif, ond mae’n tanlinellu pwynt pwysig: rhaid i gyfle yn y sector technoleg fod yn gynhwysol i bawb sydd angen cymorth, waeth beth fo’u cefndir: The Centre for Social Justice
Adeiladu ar Yr Hyn a Wnawn Eisoes
Nid yw hyn yn golygu symud ffocws i ffwrdd o ferched a menywod ifanc. Rydym eisoes yn gweithio gyda nifer eang o grwpiau sy’n wynebu gwahanol fathau o rwystrau, ond rydym yn cydnabod bod mwy i’w wneud. Mae’n golygu adeiladu ar ein dull presennol fel nad yw unrhyw grŵp yn cael ei anwybyddu. Ein huchelgais yw creu rhaglen sy’n cydnabod gwahanol bwyntiau cychwyn ac sy’n gweithio’n weithredol i ddileu rhwystrau lle bynnag y maent yn bodoli.
Cynllunio’r Dyfodol gyda’n Gilydd
Fel rhan o’r ymrwymiad hwn, rydym wedi comisiynu Rhwydwaith Cydgynhyrchu Cymru i’n cefnogi wrth ddylunio’r cam nesaf o’n rhaglen. Mae eu dull yn rhoi cydweithio wrth y canol, gan sicrhau bod pobl ifanc, addysgwyr, y diwydiant a chymunedau i gyd yn cael llais wrth lunio’r hyn sy’n dod nesaf.
Yn ystod y digwyddiad dathlu, hwylusodd tîm y Rhwydwaith Cydgynhyrchu weithdai gyda rhanddeiliaid o bob rhan o’r ecosystem. Caniataodd y sesiynau hyn le i sgyrsiau gonest am fynediad, cynrychiolaeth a sut olwg ddylai fod ar gynhwysiant ystyrlon yn ymarferol. Yn bwysig, fe’n galluogwyd i glywed yn uniongyrchol gan bobl ifanc am eu profiadau, eu dyheadau a’r heriau y maent yn eu hwynebu.
O Fewnwelediad i Weithredu
Mae’r gwaith hwn yn nodi dechrau proses ehangach. Trwy gyd-ddylunio rhaglenni’r dyfodol gyda’r rhai y cânt eu hanelu atynt, ein nod yw creu mentrau sy’n fwy perthnasol, mwy hygyrch a mwy effeithiol.
Roedd dathliad Cystadleuaeth Merched Blwyddyn 8 yn atgof o’r hyn sy’n bosibl pan mae cyfle’n cwrdd ag anogaeth. Roedd hefyd yn gyfle i oedi, myfyrio a meddwl yn ehangach am y rôl y gallwn ei chwarae wrth lunio ecosystem technoleg fwy cynhwysol ledled Cymru.
Wrth inni symud ymlaen i’r bennod nesaf hon, mae ein ffocws yn aros yr un fath. Byddwn yn parhau i hyrwyddo merched a menywod ifanc mewn seiber, tra hefyd yn gweithio i sicrhau bod unrhyw un sy’n wynebu rhwystrau yn cael y cyfle i archwilio, ymgysylltu a llwyddo mewn technoleg.
Oherwydd nid yw adeiladu’r gweithlu’r dyfodol yn ymwneud â chynyddu niferoedd yn unig — mae’n ymwneud â sicrhau bod cyfle teg gan bawb i fod yn rhan ohono.
Cymerwch Ran wrth Lunio’r Hyn sy’n Dod Nesaf
Rydym bellach yn gwahodd rhanddeiliaid o bob rhan o’r sector addysg, y diwydiant a’r gymuned ehangach i ymuno â’n cylch nesaf o weithdai gyda Rhwydwaith Cydgynhyrchu Cymru.
Os hoffech chwarae rôl wrth lunio rhaglenni sy’n cefnogi pob person ifanc yn well, byddem wrth ein bodd yn clywed gennych.
Anfonwch e-bost at [email protected] i fod yn rhan o’r sgwrs.
